fint


på Prøysenhuset, ein dag i juli: eldre dame (∼ 80) i skjorte med turiststad-reklametrykk, jakke med påtrengjande fargerikt blomemønster, halsklut i heilt andre fargar og fin pynteblom i håret flyttar litt på markblomane som står på bordet der ho sit, arrangerer dei slik at dei står bak maten. så tek ho fram eit lite digitalkamera og tek fleire bilete av lunsjen sin.

Advertisements

etterpå snakkar me om tre. om korleis trekruna stundom liknar bladforma til det same treet. bylgjesprikjande eiketre og glatt oval selje. at ospa har ei stamme som er like tunnstrekt som stilken til lauvet. me repeterte kjenneteikn på or, raklar, svarte småneter og besk smak. natakrakjen ser ut som ein samanrasen bunt med staur. fura er favoritt.

Reitter-Abel_Holzarten_T007

Johann Daniel Reitter; Gottlieb Friedrich Abel – Württembergische Landesbibliothek Stuttgart, Ra 19 Rei 1, http://digital.wlb-stuttgart.de/purl/bsz345904311

tertnesbåt

no livnar det i lundar
no lauvast det i lid
me standa her og undrar
kva stygt som framom glid

= skiskyting. høgdepunkta i helga. her er nokre andre høgdepunkt:

I. skimelding

eg nytta nokre dagar austpå for å sjekka stoda på skiforma eg byrja å trena opp for to vintrar sidan, då eg fann ut at løypelangrenn var kjekt. I fjor fann eg ut at det var ganske vondt og bale òg. på den minst motiverande skituren i fjor hadde følgjet heldigvis med ei anonym bikkje som seinka andre i fylgjet såpass mykje at det ikkje vart så flautt for meg å vera treig. MEN I ÅR: plutseleg og uventa meistringskjensle i sporet! eg kunne til og med leggja ut på tur åleine. eg anar eigentleg ikkje kvifor, men her er nokre hypotesar:

1. opptrening. sidan eg ikkje ville skjemma meg ut på ski i vinterferien, la eg opp til to-tre obligatoriske treningsøkter kvar veke etter jol. kondisjon og styrke. etter ei veke vart eg sjuk og slapp, og kom meg ikkje heilt i gjenge att før veka før skiveka. den hanglande opptreninga kan såleis ikkje forklara skisuksessen.

2. kviling. jamfør førre punkt. i freistnaden på å kvikna til vart det ein del middagslur, pledd og te med ingefær og honning. slik samla eg opp mykje energi og krefter som kom godt med i tungskøyta mildvêrsnø. snøen fylgjer oss vidare:

3. vestlandsk bakgrunn. dette trur eg er den avgjerande grunnen bak storforma i år, og det har ikkje noko som helst å gjera med at eg er oppvaksen i skibygda. det er haldningar til snø det handlar om. særleg snø i løyper, som me ikkje driv så mykje med i vest, unnateke i påsken, viss det framleis er snø. den snøen er gjerne så dårleg at me ikkje gidd å gå i løypa, og traskar rundt i skogen i staden, eller opp på eit fjell. i møte med den eksotiske løypekulturen austpå, er kystvestlendingen berre oppteken av OM det er snø i løypa. anten er det snø, eller så er det ikkje snø. i vinterferieveka austpå var det snø, så eg var nøgd.

austlendingane, på si side, har eit gradert system her, og det er eit ein-til-ein tilhøve mellom skiføre og nøgdsle (det å vera nøgd): snøen syg = skituren syg. sidan vestlendingen ikkje kjenner dette graderte systemet så godt, kjende eg heller ikkje så mykje skilnad frå dag til dag, registrerte berre at det var skikkeleg bakglatt kvar dag. løyste dette greitt med skøyting. austlendingane hadde nye og litt ulike analyser av løypa kvar dag, jamført med eit idealføre som ikkje var å sjå. draumen om soriamoriaføret verka å hidra dei litevetta i å gle seg over føret som faktisk fanst. dette handlar kanskje ikkje så mykje om fysisk form, men mangelen på ei gradert skiføreforståing har nok hatt ein del å seia for mitt mentale, nøytrale til positive, møte med skisporet i år. og slikt verkar jo inn på både meistringskjensle og innsats.

II. det beste frå dagens islandskførelesing

1. forkortingssuffikset -ó. denne endinga kan korta allslags ord, og knyter seg til den fyrste stavinga til ordet. her er dei beste døma, det fyrste er med av interne grunnar:

Laugó. kortform av «Laugarvatn», ein stad sør på Island.
sleikjó. kortform av «sleikibrjóstsykur», som tyder kjærleik på pinne. ein kan jo forstå at dei trong ei forkorting her.
grautó. kortform av Húsmæðraskóli. her kan lesarane sjølve få gissa seg fram til samanhengen. (Reven veit det, og får ikkje lov til å seia noko)

2. islandske avløysarord (ord som vert nytta i staden for utanlandske framandord). det islandske ordet for telefon, sími, hadde opphavleg tydinga «tråd». eg reknar med alle lesarane er gamle nok til å skjøna kvifor dette var ei god løysing. Skype på islandsk er myndsími (mynd = film el. bilete), og smarttelefon heiter snjallsími (snjall = genial, smart, snedig, lur). jetfly heitte fyrst þrýstiloftsflugvél (trykkluftflygemaskin), men her var det også opplagt at ein trong ei kortare form. då kom þota, som er avleidd av verbet þjóta (susa). Sidan har dei laga breiðþota (747-jet) og snjoþota (akebrett!). helikopter heiter þyrla (virvla).

1. jæ trur de blir lus!
2. jæ trur de blir pappir!
3. jæ trur at bøken» våres æ venner.

1 & 2: nokså fast kunngjering om orda (lus og papir) hen skal skriva språkspalte om.
3: i ørska ein tidleg morgon.

denne teksten er eit tillegg til reveritet frå i går, der reven tek føre seg syngjevanene sine. her greier hen utførleg ut om jolesongar og instrumentsynging, men nettnerden saknar ei omtale av den mest særprega sullinga: vignettnynninga. stundom med framføring av programnamn inni (der namnet elles ville vorte sagt i vignetten). dette er sopass sært at eventuelle planar reven kan ha hatt om å halda dette løynd, lyt fara.

vignettnynninga er truleg ei naturleg fylgje av at heimeskrivande rev&fru berre har radio til selskap store delar av dagen. hen er ein av dei heldige som kan få med seg alle dei gode programma på p2 i faktisk sendetid, og plar til dømes tøya ut til programmet ekko. kjenningsmelodien til ekko er ein av dei reven kan godt, og han har høg sullefrekvens – eg høyrer han minst ein gong i veka (den reelle frekvensen er nok høgare enn dette, då det er truleg at den heimeskrivande syng meir når hen ikkje har nokon å snakka med). låten til nyhenda sit også godt, på ein god morgon rekk me over tre sendingar, so det seier seg sjølv. gjerda med vignettnynning, liknar det reven gjer når me speler kjende plater: hen set gjerne i å syngja kjenningsmelodien før denne melodien kjem i radioen. til dømes midt i omtalen av dagens ekko-program.

Gunnhild Øyehaug har skrive ein roman som heiter, og handlar om, Undis Brekke. ei god bok på mange måtar, men eg vil fyrst og fremst få fram at her har me endeleg fenge ei bok som tek pms på alvor! her er hovudpersonen direkte inne frå jolabord, premenstruell «i den siste, mest ubalanserte fasen.»
undis_pms

ved fjorden, ein kort snirkleomveg frå E39, er det ro i hugen og datalan i stova med skriving og lyxfällan.

lan

Neste side »